Türk Lisanı Kurultayı’nı Topladı, Avusturya Gazetesine Demeç Verdi; Atatürk’ün Günlükleri: 26 Eylül – 2 Ekim
Gazi Mustafa Kemal Atatürk, ‘Beni görmek demek kesinlikle yüzümü görmek değildir. Benim fikirlerimi, benim hislerimi anlıyorsanız ve hissediyorsanız bu kafidir.’ derken onu daha uygun anlayabilmek için aksiyonlarını, telaffuzlarını anlamamız gerektiğini söz eder. İşte bu yüzden biz de onun günlüklerinden yola çıkarak onu daha âlâ anlayalım istedik. Bakalım Büyük Kurtarıcı geçmişte, 26 Eylül – 2 Ekim arasında neler yapmıştı?
Kaynak: Atatürk Araştırma Merkezi
Kronolojik Fotoğraflar: İşte Atatürk
26 Eylül 1932
Programını da kendisinin hazırladığı 1. Türk Lisanı Kurultayı’na katılan Gazi, tüm gününü orada geçirip çalışmalara iştirak eder. Ayrıyeten bugün Türk Lisanı Bayramı ilan edilir.
27 Eylül 1923
Mustafa Kemal, o gün, Avusturya’da yayımlanan ‘Neue Freie Presse’ muhabiri J. H. Lazar’a, Cumhuriyet yönetimi, Türkiye’nin doğu, batı ilişkileri hakkında şöyle bir demeç verir: ‘…Yeni Türkiye Anayasası’nın birinci hususlarını size tekrar edeceğim: Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir. Yürütme kudreti, yasama yetkisi milletin yegâne gerçek mümessili olan Meclis’te belirmiş ve toplanmıştır. Bu iki kelimeyi bir kelimede özetlemek mümkündür: Cumhuriyet!’
28 Eylül 1922
Başkomutan, General Harington’un 27 Eylül 1922 tarihli telgrafına o gün şöyle yanıt verir: ‘…Fransızlar ve İtalyanlar üzere, siz de Asya kıyısında bulunan kıtalarınızı geri çekmeye hazır olduğunuz takdirde, Boğazlar kıyısında bulunan kıtalarımıza yavaş yavaş geri çekilmeleri ve yalnız mülkî yönetim ile polis örgütünü düzenlemekle yetinmeleri konusunda buyruk vermeye hazırım!’
29 Eylül 1918
Tümgeneral Mustafa Kemal, Dera’dan Şam’a gelir ve 4. Ordu Komutanı Mersinli Cemal Paşa ile görüşür.
30 Eylül 1924
Gazi, Lâtife Hanım’la bir arada sabah Erzincan’dan hareketle saat 17.00’de Erzurum’a gelir, Vilâyet Konağı’nı ziyaret eder ve Cumhuriyet Caddesi’ni hizmete açar.
1 Ekim 1919
Damat Ferit Paşa hükümeti istifa eder ve Mustafa Kemal, Heyet-i Temsiliye’nin Ankara’ya taşınması ile ilgili Sivas’tan Kâzım Karabekir’e şu telgrafı çeker: ‘Vaziyet inşallah lehimize mesut gelişmesine devam ettikçe aynı zamanda Heyet-i Temsiliye Karargâhı’nın Ankara’ya ve daha batıya nakil suretiyle İstanbul’a yaklaşmak konusunda da tesirli olabileceğini düşünüyoruz. Bu yoldaki görüşlerinizi anlamak istiyoruz.’
25 Eylül 1930
Cumhurbaşkanı, o gün, Bursa Kız Öğretmen Okulu’nda verilen müsamereyi izler.
